Ιερατικόν Συλλείτουργον - σύγκρισις διατάξεων, Ιερατικών, και σχόλια
Abstract
Στὸ παρὸν ἄρθρο, καταπιανόμαστε μὲ ἕνα θέμα πλέον κοινὸ στὴν σημερινὴ ἐκκλησιαστικὴ ἀκολουθία, ἀλλ’ ἐν πολλοῖς ἄγνωστον. Καταγράφουμε καὶ συγκρίνουμε τὶς διάφορες περιπτώσεις τῶν ἐπισήμων Ἱερατικῶν (γιὰ πρώτη φορὰ ἐξ ὅσων γνωρίζουμε), Ἱερατικῶν ἐγκεκριμένων ἀπὸ τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον, καὶ τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος (1895-2020), ἀλλὰ καὶ παρα-θέτουμε τὰ σχόλιά μας, καὶ τὴν τεκμηριωμένη ἄποψή μας. Παλαιά, οἱ Πρεσβύτεροι σπανίως συλλειτουργοῦσαν . Ἡ ἀπουσία (ἄχρις ἐσχά-των) ἐπισήμου καταγραφῆς Ἱερατικοῦ Συλλείτουργου σὲ λειτουργικὸ χειρό-γραφον ἢ ἔντυπον, ἡ ἀποκλειστικὴ καταγραφὴ διατάξεων μόνον μὲ ἕναν Ἱερέα καὶ ἕνα Διάκονο, καὶ μόνου τοῦ ἀρχιερατικοῦ Συλλείτουργου, οἱ μικρὲς (ἐν πολλοῖς) ἐκκλησίες ποὺ δὲν χωροῦσαν πολὺν κόσμον , συνηγοροῦν στὴν σπάνια (κἂν) τέλεσιν Ἱερατικοῦ Συλλείτουργου. Εἶναι σύνηθες νὰ βλέπουμε πόσο μεγαλύτεροι εἶναι οἱ νέοι Ναοὶ σὲ σύγκριση μὲ τὸν παρακείμενο παλαιὸν Ναόν. Ἡ σύνολη Τάξις τοῦ Ἱερατικοῦ Συλλείτουργου, πρώτη φορὰ καταγράφηκε (ἐξ ὅσων μπορέσαμε καὶ ἐρευνήσαμε), ἀποτυπώθηκε σὲ Εὐχολόγιον ἢ Ἱερατικόν τό 1895, στὸ Ἱερατικὸν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου 1895, σσ. 145-150 [...] αʹ ἔκδοσις, 21/12/2022 Ἱερατικόν Συλλείτουργον - σύγκρισις διατάξεων, Ἱερατικῶν, καὶ σχόλια
References (4)
- Οἱ ἐκφωνήσεις ὅμως, τὰ ἀναγνώσματα, τὰ τροπάρια, κτλ. ποὺ εἶναι δοξολογία, κατήχηση, αὐτὰ ἐκφώνως ὄχι μυστικῶς, «ἀναγγείλατε ἐν τοῖς ἔθνεσι τὴν δόξαν Αὐτοῦ, ἐν πᾶσι τοῖς λαοῖς τὰ θαυμάσια Αὐτοῦ», Ψαλμ. ϟεʹ. Ἡ Ἐκκλησία μας ἔχει θεσπίσει λίγες Εὐχὲς ὡς ἐκφωνούμενες (ἴσως λόγῳ δοξολογικοῦ ἢ κατηχητικοῦ χαρακτῆρος), καὶ ἡ ἐξαίρεσις αὐτὴ ἐπιβεβαιώνει τὸν κανόνα. Πίναξ. Σύγκρισις Τάξεων Ἱερατικοῦ Συλλείτουργου ............................................................... Ἱερατικόν 1895 (Οἰκ. Πατρ.) ..................................................................................................
- Ἱεροτελεστικόν Τεῦχος 1923 ................................................................................................. Ἱεροτελεστικόν 1948 ............................................................................................................. Ἱερατικόν 1951 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 1962 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 1968 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 1971 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 1981 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 1987 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 1995 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 2000 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 2007 Ἀ.Δ. .............................................................................................................. Ἱερατικόν 2020 (Οἰκ. Πατρ.) .................................................................................................. Ἐπιστολὴ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Παϊσίου Αʹ (ἔτους 1655) ............................................... Πατριαρχικὴ Λειτουργία ἔτους 1386 (V.135) ......................................................................... Ἑορτοδρόμιον 1836, Ἅγιος Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης (+1809) .................................................. Πίναξ. Σύγκρισις Τάξεων Ἱερατικοῦ Συλλείτουργου Ἱερατικόν 1895 (Οἰκ. Πατρ.)
- Ἐπιστολὴ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Παϊσίου Αʹ (ἔτους 1655) Πατριαρχικὴ Λειτουργία ἔτους 1386 (V.135)
- ʹ Ἑορτοδρόμιον 1836, Ἅγιος Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης (+1809)
Παναγιώτης Παπαδημητρίου