Academia.eduAcademia.edu

Outline

Ευχή δια Προσφωνήσεως (Διακονικά)

Abstract

Ότι λέμε σήμερα Διακονικά η Διακονικές αιτήσεις, τον 4ον αι. και ενωρίτερον ελέγοντο Ευχή διά προσφωνήσεως, όπως μαρτυρεί ο ΙΘʹ Κανών της εν Λαοδικεία Συνόδου (364 μ.Χ.). Και δεν ελέγετο κάθε αίτησις χωριστά Ευχή, αλλά Ευχή ήταν το σύνολο των αιτήσεων (που τότε ανεγινώσκοντο συνεχόμενα) συν την κατακλείδα στο τέλος. Προσφώνησις είναι η υπό του Διακόνου πρόσκλησις του Λαού (και του Ιερο-ψάλτου) για Προσευχή, μέσω των Συναπτών και Δεήσεων1. Οι διά προσφωνήσεως Ευχές ήσαν αρχικά εκτενέστατες, ως βλέπουμε παρακάτω την διά προσφωνήσεως Ευχήν των πιστών (22 αιτήσεις συν την κατακλείδα Σώσον, ανάστησον ημάς, ...). Και η εν Λαοδικεία Σύνοδος μας πληροφορεί1 ότι ήσαν τότε δύο διά προσφωνήσεως Ευχές των πιστών (υπήρχαν και άλλες των κατηχουμένων, των ενεργουμένων κτλ.) . Οι Ευχές αυτές λέγονταν χύμα υπό του Διακόνου, και ο Λαός κατά διάνοιαν , μυστικώς, μέσα του, έλεγε Κύριε ελέησον . Οι Ψάλτες μόνον, εκφώνως το Κύριε ελέησον (όπως και σήμερα στις εκκλησίες). «Κατά διάνοιαν λέγω» σημαίνει λέγω μυστικώς, από μέσα μου, όπως όταν προσευχόμαστε, όπως όταν διαβάζουμε ιδίως σε βιβλιοθήκες η ενώπιον άλλων, κτλ.. Προσευχή γαρ η διά προσφωνήσεως Ευχή συν το Κύριε ελέησον. Οδηγός στην Προσευχή είναι ο λόγος του Κυρίου, Ματθ. ϛʹ 5-6· «Και όταν προσεύχη, ουκ έση ως οι υποκριταί· ότι φιλούσιν εν ταίς συναγωγαίς και εν ταίς γωνίαις των πλατειών εστώτες προσεύχεσθαι, όπως αν φανώσι τοις ανθρώποις· αμήν λέγω υμίν, ότι απέχουσι τον μισθόν αυτών. Συ δε όταν προσεύχη, είσελθε εις το ταμιείόν σου και κλείσας την θύραν σου πρόσευξαι τω πατρί σου τω εν τω κρυπτώ· και ο πατήρ σου ο βλέπων εν τω κρυπτώ αποδώσει σοι εν τω φανερώ». [...]

Εὐχή διά Προσφωνήσεως (Διακονικά) ʹ ■